آشنایی با مصاحبه استخدامی
هدف از مصاحبه، دادن فرصتي به مصاحبهكننده (استخدامكننده يا كارفرما) براي ارزيابي مهارتها و قابليتهايتان و نيز به شما براي ارائه آنهاست. همچنين مصاحبه، فرصتي است كه به شما داده ميشود تا بتوانيد اطمينان حاصل كنيد كه آن سازمان، كارفرما و مسووليت پيشنهادي، دقيقا مطلوب شماست و شما از شغل آينده خود رضايتخاطر خواهيد داشت.
براي بسياري از مردم، مصاحبه استرسزاترين مرحله كاريابي يا همان فرآيند استخدام است، اما بايد به ياد داشته باشيد كه رسيدن به مرحله مصاحبه به معناي آن است كه شما كارفرمايتان را تحت تاثير قرار دادهايد؛ به طوري كه آنها به اين باور رسيدهاند كه شما توانايي انجام كار پيشنهادي را داريد. بنابراين تنها كاري كه بايد در اين مرحله انجام دهيد، اين است كه به آنها ثابت كنيد در انتخاب خود اشتباه نكردهاند.
براي ثابت كردن اين نكته بايد براي مصاحبه آمادگي داشته باشيد و تصوير حرفهاي و فردي قابل قبولي از خود ارائه كنيد. فرآيند استخدام در بيشتر سازمانها مسير واحدي را طي ميكند؛ رزومهها يا فرمهاي استخدام چه با پست و چه از طريق ايميل و فكس دريافت ميشوند و سپس از ميان آنها متقاضيان استخدام، گلچين و براي مصاحبه دعوت ميشوند، اما در اين مرحله، سازمانها از شيوههاي مختلفي استفاده ميكنند كه از آنها به انواع مختلف مصاحبه ياد ميشود.
بعضي شركتها و كارفرمايان مصاحبههاي خود را حضوري انجام ميدهند و بسياري ديگر، تلفني يا به صورت كنفرانس. علاوه بر اين، برخي كارفرمايان به انجام تنها يك مصاحبه قناعت ميكنند؛ در حالي كه بسياري ديگر، مصاحبه را به مراحل مختلفي تقسيم و در 2 يا حتي 3 نوبت با متقاضيان استخدام مصاحبه ميكنند.
چنانچه فردي در مرحله مصاحبه نيز موفق شود، نامهاي رسمي از طرف شركت يا كارفرما دريافت خواهد كرد كه از او براي شروع كارش دعوت به عمل ميآيد.
نوع مصاحبه
نوع مصاحبه به شركت يا كارفرمايي كه آگهي استخدام داده است، بستگي دارد و كمتر به رزومه يا فرم استخدامي تكميل شده از سوي شما مربوط ميشود. با اين حال، شاخصترين گونههاي مصاحبه به شرح زير هستند:
مصاحبههاي كرونولوژيكي
همان طور كه از اسمشان برميآيد، در اين گونه مصاحبهها به فعاليتها و زندگي حرفهاي و شخصي شما از آغاز زمان فارغالتحصيلي يا زماني كه براي اولين بار استخدام شده بوديد، تا لحظه مصاحبه، اشاره و درباره آنها از شما پرسشهايي ميشود.
مصاحبههاي مهارت محور
پرسشهايي كه در اين قبيل مصاحبهها پرسيده ميشود، معمولا به گونهاي طراحي ميشوند تا منعكسكننده مهارتها و قابليتهايي باشند كه كارفرما به دنبال آنهاست. معمولا با خواندن آگهي استخدام و شرايط مورد نياز قيد شده در آنها، ميتوان تا حدودي به كم و كيف سوالها در اين گونه مصاحبهها پي برد. در ضمن اگر كمي دقت كنيد، ميبينيد كه به پاسخ اغلب اين پرسشها، به طور مستقيم يا غيرمستقيم، در رزومه يا فرم استخداميتان اشاره كردهايد.
مصاحبههاي فني
اگر متقاضي استخدام در شغلي شدهايد كه نياز به داشتن فني خاص (مثل مهندسي يا آيتي) است، در بخشي از مصاحبه از شما پرسشهاي فني مربوط به شغلتان پرسيده يا كلا مصاحبه فني جداگانهاي براي آگاهي از دانش فني شما در آن شغل ترتيب داده ميشود. اين گونه پرسشها ممكن است درباره طرحهاي قبلي شما در محلي كه قبلا كار ميكردهايد، باشد.
اگر جواب اين پرسشها را ميدانيد، ياد بگيريد چگونه بايد توانايي خود را عرضه و آنها را با پاسختان متقاعد كنيد. در غير اين صورت به ندانستن جواب اعتراف كنيد. اما در عين حال تاكيد كنيد كه به يادگيري و آموختن آن علاقهمنديد.
مصاحبههاي موردي (شناسايي)
اين گونه مصاحبهها كه معمولا از سوي دفاتر مشاوره ارائه ميشوند، ميتوانند شامل مجموعهاي از فرمها و پرسشنامهها باشند كه به طور موردي مهارتهاي شما را در زمينهاي خاص ميسنجند. اين گونه پرسشها ممكن است هوش، حافظه، دقت و قدرت تحليل شما را مورد ارزيابي قرار دهند.
آنها (كارفرمايان) با طرح اين گونه پرسشها، به اين پي خواهند برد كه شما چگونه با يك مشكل و بحران كنار ميآييد يا طرز تفكر شما چگونه است. در اين گونه مصاحبهها، طرز رسيدن شما به جواب، گاه مهمتر از خود جواب است.
مصاحبههاي تلفني
تعداد اين گونه مصاحبهها به دليل سهولت كار طرفين (مصاحبهگر و مصاحبهشونده) روز به روز بيشتر ميشود؛ اگر چه برخي شركتها يا كارفرمايان ترجيح ميدهند در مصاحبههاي چند مرحلهاي، يك مرحله را به صورت تلفني انجام دهند. براي اين گونه مصاحبهها چند نكته را به خاطر داشته باشيد.
1- مصاحبههاي تلفني همان قدر مهم هستند كه مصاحبههاي حضوري. از همين رو، مهارت شما در تحت تأثير قرار دادن مصاحبهگر قدم اول در اين گونه مصاحبههاست.
2- براي اين گونه مصاحبهها وقت كافي در نظر بگيريد. چون گاه ممكن است اين مصاحبه تا يك ساعت به طول بينجامد.
3- اگر به شما درخصوص چنين مصاحبهاي اطلاع داده شده؛ اطمينان حاصل كنيد كه نوع و لحن پيغامي كه به دستگاه پيغامگير تلفنتان ميدهيد، مناسب باشد.
4-روي يك تكه كاغذ، پرسشها و چيزهايي را كه بايد از مصاحبهگر بپرسيد و به عبارتي ديگر اطلاعاتي را كه خود نياز به دريافت آنها داريد، يادداشت كنيد تا فراموش نشوند.
5- هنگام تماس تلفني از سوي مصاحبهگر از بلند نگه داشتن صداي ضبط و تلويزيون خودداري و سعي كنيد اين مصاحبه در سكوت و بدون حضور ديگران يا سر و صداي آنها انجام گيرد.
با توجه به اهميت نقش و جايگاه مديران در پيشبرد و تحقق اهداف ، برنامه ها و سياستهاي سازمان ، ضرورت دارد مديران به منظور روزآمدسازي دانش و اطلاعات خود با تکنيک هاي نوين مديريتي ، توجه ويژه اي به مطالعه مطالب منتشره در خصوص مقولات و کارکردهاي مختلف مديريتي و علي الخصوص جنبه هاي کاربردي اين علم داشته باشند.